Τα αρχιπελάγη του Αιγαίου και οι αιθέρες της Μεσογείου, χώροι όπου επιμένουν να συναθροίζονται και να πλανώνται, εδώ και χιλιάδες χρόνια, υβριδικά πλάσματα, υδρόβια και πτερόεντα, ενώ μια ατελείωτη σειρά αρχαίων μύθων διασταυρώνεται με παλιούς θρύλους και δοξασίες, με νεώτερες παραδόσεις και σημερινές ιστορίες, ενέπνευσαν στην γλύπτρια Βένια Δημητρακοπούλου έναν καινούριο εικαστικό περίπλου. Επικεντρωμένον στην πολιτισμική μνήμη του Αιγαίου. Στη Μεσόγειο ως κοιτίδα γλωσσών και μεγάλων πολιτισμών. Στα βιώματα του θαλάσσιου και νησιωτικού χώρου όπως είναι, για παράδειγμα, η φωνή των κυμάτων όταν πνέουν οι άνεμοι.

Σε μια σειρά πρόσφατων έργων της, η καλλιτέχνις δίνει την εντύπωση ότι η δουλειά της είναι επικεντρωμένη στις φτερούγες και τα πτερύγια. Στα όργανα, δηλαδή, με τα οποία οι μειξογενείς θεότητες του ουράνιου θόλου αλλά και τα όντα του υδάτινου κόσμου κινούνται, αιωρούνται, ισορροπούν, λικνίζονται. Άλλοτε, πάνω από τη γη, στα ύψη κι άλλοτε μέσα στο νερό, αλμυρό ή γλυκό. Βασικά υλικά της Βένιας Δημητρακοπούλου σε αυτήν τη νέα πλαστική πραγμάτευση της αρχαίας ελληνικής μυθολογίας και της νεοελληνικής παράδοσης καθώς και στην χειροπιαστή εξύμνηση του θαλασσινού και αέρινου στοιχείου, είναι το μάρμαρο, το χαρτί και το μέταλλο. Τα γλυπτά και ανάγλυφα της καλλιτέχνιδας από λευκό και ροδόχρωμο μάρμαρο καθώς και μερικά ζωγραφικά έργα με σινική μελάνη σε χειροποίητο χαρτί, εκτίθενται στο εσωτερικό του Ιστορικού Αρχείου-Μουσείου της Ύδρας ενώ στον υπαίθριο δημόσιο χώρο, μπροστά στο Μουσείο, η Anadyomene, ένα γλυπτό από μέταλλο με δύο διαφορετικές βαθυγάλανες αποχρώσεις, σηματοδοτεί την ανάδυση, καθώς αφομοιώνει την ηχώ του κύματος.

Η έκθεση επικαλείται στον τίτλο της την πανάρχαια, ανεξάντλητη Θάλασσα και τον πατέρα της, τον Αιθέρα. Περιλαμβάνει επίσης τόσο ορισμένα καινούρια έργα που παραπέμπουν σε υβριδικά πλάσματα των νερών όσο και κάποια γλυπτά με αφετηρία τις πτερωτές θεότητες τα οποία προέρχονται από την περυσινή έκθεση στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Πάρου.

Βεβαίως, πέρα από το πλούσιο θεματικό σύμπαν όπως αυτό αναδύεται στην συγκεκριμένη έκθεση, στο Ιστορικό Αρχείο-Μουσείο Ύδρας, παραπέμποντας τους επισκέπτες σε ιδιαίτερα πολιτιστικά περιβάλλοντα, οικοσυστήματα και παραστάσεις του συλλογικού φαντασιακού, υπάρχει η ιδέα της ανάδυσης, που προτάσσεται και υπερβαίνει τις επιμέρους θεματικές των έργων. Προτάσσεται, χάρη στην ουσιαστική θέση, την οποία κατέχει η αίσθηση της ανάδυσης κατά τη γλυπτική πάλη με το υλικό, την ιδιόχειρη γραφή, τη ζωγραφική πράξη. Η μορφή εξορύσσεται από την ύλη ως έκφραση που εμφανίζεται. Τα σχήματα και το χρώμα εμβαίνουν στην επιφάνεια, το παρελθόν αναδύεται μέσα στο σήμερα, η ανάμνηση ξεπηδάει από τα έγκατα της μνήμης.

Η ανάδυση ως έννοια φιλοσοφικού και καθαρά αισθητικού περιεχομένου, όχι μόνο διατρέχει τη φιλοσοφική σκέψη από την ελληνική αρχαιότητα μέχρι τον 20ό αιώνα, όχι μόνο είναι μια έννοια-κλειδί στον λόγο των σύγχρονων επιστημών αλλά και προσφέρεται προκειμένου να εννοήσει ο θεατής με την οξυμένη ακοή του συναισθήματός του, την γραφική και γλυπτική χειρονομία της Βένιας Δημητρακοπούλου μεταξύ τυχαιότητας και θέλησης. Η καλλιτέχνις αποδίδει με μπλε γραμμές επάνω στο χαρτί τη θέα των κυματισμών και την ένταση, τον ρυθμό της διακύμανσης. Ανασύρει από το σώμα του μαρμάρου ή από το μέταλλο που επιβάλλει τη δική του υλική φαντασία όχι απλώς υποσχέσεις ενέργειας, αλλά και τον εκφραστικό πυρήνα της επερχόμενης μετατροπίας. Η ανάδυση ισοδυναμεί με το σοκ του momentum. Είναι ένα δημιουργικό συμβάν κατά το οποίο η φόρμα προβάλλει αιφνιδίως, διαγράφεται συμπυκνωμένη και δραστική, προκαλεί στους θεατές έκπληξη με τους ποιητικούς υπαινιγμούς και τα πολλαπλά, δυνητικά νοήματά της.

ΕΛΕΝΗ ΒΑΡΟΠΟΥΛΟΥ, επιμελήτρια της έκθεσης

ΓΕΝΙΚΑ ΑΡΧΕΙΑ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ / ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΑΡΧΕΙΟ – ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΥΔΡΑΣ / GENERAL
Επαρ. Οδ. Μανδρακιου Μώλου Υδρα 180 40

Καθημερινά: 9 π.μ. – 4 μ.μ., 7:30 – 9:30 μ.μ.